Lạc lối trong thế giới ấm pha cà phê? Đừng vội “xuống tiền” nếu chưa biết điều này! Khám phá ngay bí kíp chọn ấm chuẩn gu giúp hương vị thăng hoa mà không lãng phí.
Có một sự thật hơi “phũ phàng” mà ít người bán cà phê nào nói cho bạn biết: Mua được gói cà phê ngon chưa chắc bạn đã pha được ly cà phê ngon.
Rất nhiều anh em mới tập tành pha chế thường mắc sai lầm là dồn hết tiền mua cà phê xịn, nhưng lại xuề xòa dùng đại một chiếc ấm đun siêu tốc trong bếp để pha. Kết quả là ly cà phê uống nhạt thếch hoặc đắng gắt, phí phạm cả gói cà phê đắt tiền.
Bạn phải hiểu rằng, dụng cụ pha chế nắm giữ đến 50% linh hồn của hương vị. Bước chân vào thế giới ấm pha cà phê, bạn sẽ thấy mỗi chiếc ấm được sinh ra là để phục vụ một “gu” riêng biệt. Người thích vị đậm đà kiểu Ý sẽ cần một chiếc ấm khác hoàn toàn với người mê mẩn hương hoa quả thanh nhẹ kiểu Nhật.
Khám phá các dòng ấm pha trực tiếp trong thế giới ấm pha cà phê
Để bạn dễ hình dung, thế giới ấm pha cà phê được chia làm hai mảng lớn: Một là các loại ấm dùng để pha trực tiếp ra cà phê (như Moka, French Press), hai là các loại ấm chỉ dùng để rót nước kỹ thuật (dùng cho phương pháp Pour Over).
Hãy bắt đầu với nhóm đầu tiên – những chiếc ấm huyền thoại đã làm thay đổi cách thế giới uống cà phê.
Ấm Moka (Moka Pot) – Biểu tượng cà phê của nước Ý
Trong thế giới ấm pha cà phê, nếu phải tìm một “người anh cả” đại diện cho sự mạnh mẽ và truyền thống, đó chắc chắn là Moka Pot.
Đặc điểm nhận dạng: Đây là loại ấm kim loại (thường là nhôm hoặc inox), có thiết kế 3 phần: bầu chứa nước bên dưới, phễu đựng cà phê ở giữa và bình chứa cà phê thành phẩm ở trên. Nguyên lý hoạt động dựa trên áp suất hơi nước đun sôi đẩy nước nóng đi qua bột cà phê.
Hương vị mang lại: Cà phê pha bằng ấm Moka có hương vị rất đậm đà, body dày (độ sánh cao), gần giống với Espresso pha máy nhưng mộc mạc hơn.
Cách pha cà phê bằng ấm moka cơ bản: Để có một ly cà phê ngon từ ấm Moka không khó, nhưng cần sự tỉ mỉ. Bạn cần xay cà phê ở mức mịn vừa phải, đổ nước nóng vào bầu dưới (không ngập van an toàn), nén nhẹ cà phê và đun trên lửa vừa.
Bạn muốn trở thành chuyên gia về ấm Moka? Đừng để những sai lầm nhỏ làm hỏng mẻ cà phê sáng của bạn. Chúng tôi đã có một bài hướng dẫn cực kỳ chi tiết, chỉ từng bước một để bạn pha được ly cà phê chuẩn Ý ngay tại bếp nhà mình.
Đọc ngay bí kíp tại đây: [Hướng dẫn cách pha cà phê bằng ấm Moka Pot ngon chuẩn Ý tại nhà]
Trong thế giới ấm pha cà phê, Bialetti là thương hiệu đại diện tiêu biểu nhất cho dòng ấm này. Nếu bạn thích sự cổ điển, ấm Moka Express là lựa chọn số 1.
Ấm French Press
Nếu Moka Pot là sự mạnh mẽ của Ý, thì French Press (bình pha kiểu Pháp) lại mang đến sự phóng khoáng và tiện lợi. Đây là dụng cụ không thể thiếu trong thế giới ấm pha cà phê dành cho người bận rộn.
Đặc điểm: Thiết kế gồm một bình thủy tinh hình trụ và một nắp đậy có gắn pít-tông lọc. Bạn chỉ cần ngâm cà phê trong nước nóng khoảng 4 phút, sau đó ấn pít-tông xuống để tách bã.
Hương vị: French Press giữ lại toàn bộ tinh dầu của hạt cà phê vì không dùng giấy lọc. Điều này tạo ra hương vị béo ngậy, đậm đà và body rất đầy đặn.
Ấm Siphon
Siphon là “kẻ lập dị” nhưng đầy quyến rũ trong thế giới ấm pha cà phê. Nhìn nó hoạt động, bạn sẽ cảm giác như đang xem một thí nghiệm hóa học hơn là pha chế.
Đặc điểm: Dựa trên nguyên lý thẩm thấu ngược và áp suất chân không. Nước từ bình dưới được đun sôi, đẩy lên bình trên hòa quyện với cà phê, sau đó tắt lửa để cà phê rút ngược trở lại bình dưới.
Hương vị: Siphon cho ra ly cà phê cực kỳ sạch, trong trẻo, hương thơm nồng nàn và hậu vị ngọt sâu. Đây là lựa chọn của những người sành sỏi muốn khám phá đỉnh cao của thế giới ấm pha cà phê.
Ấm pha cà phê đi cắm trại
Một xu hướng mới nổi trong thế giới ấm pha cà phê là các dòng ấm chuyên dụng cho camping. Khi đi cắm trại, bạn cần những chiếc ấm bền bỉ, nhẹ và chịu va đập tốt.
- Moka Pot nhôm: Rất bền, quăng quật thoải mái.
- Ấm Percolator: Loại ấm đun sôi tuần hoàn cổ điển, chuyên dùng cho bếp củi.
- Wacaco/Staresso: Các dụng cụ ép tay nhỏ gọn (dù không hẳn là “ấm” nhưng thường được xếp chung nhóm này khi đi du lịch).
Từ khóa ấm pha cà phê đi cắm trại đang được tìm kiếm rất nhiều bởi những người yêu thiên nhiên muốn thưởng thức hương vị cà phê tươi mới giữa rừng núi.
Tìm hiểu về ấm rót nước kỹ thuật
Khi bước chân vào thế giới ấm pha cà phê, đây là loại ấm dễ gây hiểu lầm nhất cho người mới bắt đầu. Rất nhiều bạn mua về và thắc mắc: “Tại sao không có chỗ để phin hay lưới lọc cà phê?”.
Thực tế, đây không phải là ấm dùng để ngâm ủ hay chứa cà phê bên trong. Nó là loại ấm chuyên dụng chỉ dùng để đun sôi và rót nước nóng vào các dụng cụ pha chế thủ công (như phễu V60, Chemex, Kalita Wave hay Origami). Trong phương pháp Pour Over (pha thủ công), dòng nước chính là “chiếc thìa” để khuấy đảo cà phê, vì vậy chiếc ấm này đóng vai trò quan trọng không kém gì hạt cà phê.
Phân biệt ấm Pour Over và ấm thường
Tại sao không tận dụng chiếc ấm siêu tốc có sẵn trong bếp để pha cho tiết kiệm? Đây là câu hỏi ILOTA nhận được rất nhiều từ các bạn mới tập pha (Home Barista). Để hiểu rõ cuộc chơi trong thế giới ấm pha cà phê thủ công, bạn cần nhìn thấy sự khác biệt “một trời một vực” này:
Ấm thường (Ấm siêu tốc miệng to): Do miệng vòi ngắn và rộng, dòng nước chảy ra thường ồ ạt, rất mạnh và khó kiểm soát (hãy tưởng tượng giống như bạn tưới một chậu hoa nhỏ bằng cả xô nước lớn). Nếu dùng để pha Pour Over, lực nước mạnh sẽ phá vỡ cấu trúc bánh cà phê, làm xáo trộn bột không đều. Hậu quả là gây ra hiện tượng chiết xuất lỗi: chỗ thì nhạt thếch do nước chảy qua quá nhanh, chỗ thì đắng gắt do bị ngâm quá lâu.
Ấm Pour Over (Ấm cổ ngỗng): Đây là “vũ khí” định hình nên phương pháp này. Vòi ấm được thiết kế dài, cong mềm mại như cổ ngỗng với tiết diện đầu vòi rất nhỏ. Thiết kế đặc biệt này giúp dòng nước chảy ra vuông góc 90 độ, nhỏ, mịn và liên tục không bị đứt quãng. Bạn có thể kiểm soát chính xác lượng nước rót vào từng vị trí, vẽ những vòng tròn đồng tâm đều đặn trên mặt phễu, giúp toàn bộ bột cà phê chín đều và bung tỏa hương thơm tối đa.
Trong thế giới ấm pha cà phê đặc sản, ấm cổ ngỗng là vật bất ly thân của các Barista, quyết định đến 90% vẻ đẹp của thao tác pha chế.
Các loại ấm rót phổ biến
- Ấm rót đun bếp: Bạn đun nước sôi bằng bếp gas/từ rồi dùng ấm này để rót. Ưu điểm là rẻ, bền.
- Ấm điện kiểm soát nhiệt độ: Đây là “vũ khí tối thượng” trong thế giới ấm pha cà phê hiện đại. Các thương hiệu như Fellow, Brewista hay Timemore cho phép bạn cài đặt chính xác nhiệt độ (ví dụ 92 độ C) và giữ nhiệt trong thời gian dài.
Bảng so sánh các dòng ấm phổ biến tại Việt Nam
Để giúp bạn có cái nhìn tổng quan nhất về thế giới ấm pha cà phê, ILOTA đã tổng hợp bảng so sánh dưới đây dựa trên hành vi tiêu dùng thực tế tại Việt Nam:
| Tiêu chí | Ấm Moka (Moka Pot) | Ấm French Press | Ấm Siphon | Ấm Rót (Dùng cho Pour Over) |
| Độ đậm vị | Rất đậm (8/10) | Đậm đà, béo (7/10) | Thanh nhẹ, tinh tế (5/10) | Tùy thuộc kỹ thuật (thường là thanh nhẹ) |
| Độ khó kỹ thuật | Trung bình | Dễ nhất | Rất khó | Khó (cần tập luyện kỹ năng rót) |
| Thời gian pha | 5 – 7 phút | 4 – 5 phút | 10 – 15 phút | 3 – 5 phút |
| Tiện lợi vệ sinh | Khá dễ | Dễ | Khó, lỉnh kỉnh | Dễ |
| Phù hợp với | Người thích gu mạnh, truyền thống | Văn phòng, người bận rộn | Người chơi hệ “biểu diễn”, tỉ mỉ | Người yêu thích hương hương hoa trái cây |
| Khoảng giá | 500k – 2 triệu | 200k – 1 triệu | 1.5 triệu – 5 triệu | 1 triệu – 4 triệu |
Như vậy, thế giới ấm pha cà phê cực kỳ đa dạng. Không có chiếc ấm nào là “vô địch”, chỉ có chiếc ấm phù hợp với nhu cầu của bạn.
Nên mua ấm pha cà phê loại nào? Hướng dẫn chọn ấm chuẩn gu cho người mới
Dựa vào kinh nghiệm phục vụ hàng ngàn khách hàng của ILOTA, dưới đây là gợi ý chọn ấm theo phong cách sống của bạn:
Người bận rộn nhưng cần “doping” nặng đô
Nếu bạn cần một ly cà phê mạnh để tỉnh táo vào buổi sáng mà không có nhiều thời gian, hãy chọn ấm Moka. Chỉ cần 5 phút trên bếp, bạn đã có một ly cà phê đậm đặc gần bằng Espresso. Thế giới ấm pha cà phê Ý sinh ra Moka Pot chính là để phục vụ nhu cầu này.
Dân văn phòng thích sự tiện lợi
French Press là chân ái. Bạn chỉ cần bỏ cà phê vào, đổ nước sôi, chờ 4 phút rồi ấn pít-tông. Trong lúc chờ, bạn có thể check mail, lướt web. Việc vệ sinh cũng cực nhanh, chỉ cần tráng nước là sạch.
Người yêu cái đẹp và sự tinh tế
Nếu bạn coi việc pha cà phê là lúc để thư giãn, thiền định, hãy đầu tư một bộ Pour Over kèm một chiếc ấm cổ ngỗng xịn (như của Fellow hay Hario). Cảm giác nhìn dòng nước chảy chậm rãi, hít hà hương thơm bung tỏa là trải nghiệm tuyệt vời nhất mà thế giới ấm pha cà phê mang lại.
Người hay đi du lịch, cắm trại
Nếu bạn là người thích mang cà phê theo trong những chuyến đi chơi xa, đi rừng hay leo núi, thì chắc chắn không thể vác theo những bộ ấm thủy tinh dễ vỡ như French Press hay Siphon được.
Lúc này, nhu cầu tìm kiếm ấm pha cà phê đi cắm trại là ưu tiên hàng đầu. Lời khuyên chân thành của ILOTA là bạn hãy chọn Moka Pot phiên bản nhôm (như dòng Bialetti Moka Express). Lý do rất đơn giản: nó nhẹ, siêu bền, bạn có thể quăng quật thoải mái trong ba lô mà không lo bị vỡ nát. Chỉ cần một chiếc bếp gas mini và ấm Moka nhôm, bạn đã có thể pha cà phê ngon lành ở bất cứ đâu.
Hướng dẫn sử dụng và bảo quản để ấm luôn bền đẹp
Sở hữu một chiếc ấm xịn là chưa đủ, bạn cần biết cách chăm sóc nó. Trong thế giới ấm pha cà phê, mỗi chất liệu có một “tính nết” riêng.
Với ấm nhôm (Moka Pot truyền thống)
- Quy tắc vàng: Tuyệt đối không rửa bằng xà phòng hoặc chất tẩy rửa mạnh. Lớp dầu cà phê bám lại trên ấm thực chất giúp bảo vệ nhôm và làm cà phê ngon hơn theo thời gian.
- Chỉ rửa bằng nước ấm và dùng tay hoặc mút mềm cọ sạch.
- Để thật khô ráo các bộ phận trước khi lắp lại để tránh oxi hóa.
Với ấm Inox và Thủy tinh
- Có thể dùng nước rửa chén nhẹ.
- Với ấm rót cổ ngỗng (đặc biệt là ấm điện), thường xuyên tẩy cặn canxi bằng dung dịch chuyên dụng hoặc giấm ăn để đảm bảo cảm biến nhiệt độ hoạt động chính xác và dòng nước chảy đều.
Lưu ý về nguồn nhiệt
Đây là lỗi sơ đẳng nhiều người mắc phải khi bước vào thế giới ấm pha cà phê:
- Ấm Moka nhôm truyền thống không dùng được trên bếp từ (trừ khi có đĩa chuyển nhiệt).
- Ấm thủy tinh (Siphon, bình server) cần cẩn thận sốc nhiệt. Không đặt bình lạnh lên bếp quá nóng.
Kết luận
Chúng ta đã cùng nhau đi dạo một vòng quanh thế giới ấm pha cà phê. Từ sự mạnh mẽ của Moka Pot, sự tiện lợi của French Press cho đến sự tinh tế của dòng ấm rót Pour Over. Hy vọng bảng so sánh và những phân tích trên đã giúp bạn tìm ra được chiếc ấm “chân ái” cho riêng mình.
Tuy nhiên, ILOTA muốn chia sẻ với bạn một sự thật “phũ phàng” nhưng cực kỳ quan trọng:
“Một chiếc ấm tốt có thể cứu vãn một kỹ thuật pha tồi, nhưng không chiếc ấm nào trên đời có thể cứu vãn được một gói cà phê dở.”
Bạn có thể bỏ ra hàng triệu đồng để mua chiếc ấm xịn nhất trong thế giới ấm pha cà phê, nhưng nếu hạt cà phê bạn dùng là loại cũ, mốc, tẩm ướp hương liệu hay đã rang quá lâu và mất mùi… thì kết quả vẫn là một cốc nước nâu nhạt nhẽo và đắng gắt.
Đừng để công sức đầu tư dụng cụ của bạn trở nên vô nghĩa! Chiếc ấm chỉ là “xác”, hạt cà phê mới là “hồn”. Để chiếc ấm Moka hay bộ Pour Over của bạn phát huy 100% công lực, bạn cần những hạt cà phê đặc sản, được tuyển chọn kỹ lưỡng và quan trọng nhất là rang mới mỗi ngày.
Mẻ rang đặc biệt tuần này của ILOTA đang vơi đi rất nhanh. Những nốt hương hoa quả, Sô-cô-la tự nhiên quyến rũ đang chờ được đánh thức trong chiếc ấm của bạn.
[Săn ngay những gói cà phê rang mộc tươi mới nhất tại đây]
ILOTA – Nhà rang Cà phê “May đo”
Địa chỉ: Biệt thự 3, ngõ 2A Chế Lan Viên, phường Đông Ngạc, Hà Nội.
Zalo: 0989 099 033 (Mr Thắng)
Website: ilota.vn
Facebook: ILOTA Coffee and Tea