Hojicha & Matcha: Liệu trà rang Nhật Bản có thể “soán ngôi” trà xanh trong tương lai?

Hojicha & Matcha khác nhau thế nào? Liệu Hojicha Nhật Bản có thể soán ngôi “ngôi vương” của Matcha? Xem so sánh chi tiết để chọn đúng loại phù hợp nhất với bạn.

Trong thế giới đồ uống hiện đại, bột trà xanh Matcha đã trải qua một giai đoạn bùng nổ mạnh mẽ trên toàn cầu. Từ các quán cà phê đặc sản đến những công thức bánh ngọt sáng tạo, Matcha gần như xuất hiện ở khắp mọi nơi. Tuy nhiên, thời gian gần đây, một cái tên khác đến từ Nhật Bản đang dần thu hút sự chú ý của giới yêu trà: Hojicha.

Việc Hojicha xuất hiện ngày càng nhiều trên menu đồ uống khiến không ít người tiêu dùng nhầm lẫn rằng hai loại trà này giống nhau, hoặc đơn giản xem Hojicha chỉ là một biến thể của Matcha. Sự nhầm lẫn đó mở ra một câu hỏi thú vị trong ngành F&B: liệu Hojicha có thể trở thành “Matcha tiếp theo”, hay thậm chí thay thế Matcha trong tương lai?

Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng làm rõ Hojicha và Matcha khác nhau ở điểm nào, loại nào phù hợp với từng nhu cầu, và vì sao Hojicha đang dần bước vào tâm điểm chú ý của thị trường đồ uống hiện đại.

Nguồn gốc của Hojicha và Matcha: Hai ngã rẽ từ cây trà xanh Nhật Bản

Dù thường được đặt lên bàn cân cùng nhau, Hojicha & Matcha lại có những câu chuyện lịch sử và xuất phát điểm hoàn toàn khác biệt.

Về Matcha: Bản chất đây là một loại trà xanh nguyên bản của Nhật Bản, nhưng điểm làm nên giá trị của nó nằm ở việc được nghiền thành bột mịn thay vì hãm nguyên lá. Matcha được làm từ lá trà Tencha (những lá trà non được che bóng trước khi thu hoạch). Lịch sử của Matcha gắn liền sâu sắc với văn hóa trà đạo truyền thống của Nhật Bản (Chanoyu).

Ban đầu, đây là thức uống dành riêng cho giới quý tộc và các nhà sư thiền tông để giữ sự tỉnh táo trong các buổi thiền định kéo dài. Ngày nay, Matcha nổi tiếng toàn cầu không chỉ vì hương vị độc đáo mà còn vì những lợi ích sức khỏe vượt trội mà nó mang lại, trở thành biểu tượng của lối sống lành mạnh. 

Để biết thêm thông tin chi tiết về Matcha, bạn có thể tham khảo bài viết [Matcha (Mạt trà / 抹茶): Từ nguồn gốc Thiền môn đến “siêu bột” khiến cả thế giới mê mẩn]

Về Hojicha: Trong khi đó, Hojicha thực chất cũng là một loại trà xanh của Nhật Bản, nhưng nó đã trải qua quá trình sao rang nhiệt độ cao. Được ra đời muộn hơn vào khoảng những năm 1920 tại Kyoto, Hojicha ban đầu là giải pháp của các nhà buôn trà nhằm tận dụng những phần lá trà già, cuống trà còn sót lại để tránh lãng phí.

Tuy nhiên, hương vị thơm lừng đầy bất ngờ sau khi rang đã khiến Hojicha nhanh chóng trở nên phổ biến trong đời sống hàng ngày của người Nhật. Gần đây, nó được ưa chuộng trên toàn thế giới như một thức uống êm dịu, ấm áp và vô cùng thân thiện với dạ dày.

Đặc điểm nhận diện: Hương vị và trải nghiệm

Đặc tính của Matcha: (Nghiên cứu cho thấy Matcha chứa lượng chất chống oxy hóa cao gấp nhiều lần so với các loại trà xanh thông thường).

• Hình dạng: Dạng bột vô cùng mịn màng, dễ dàng hòa tan vào nước khi được đánh đều.
• Màu sắc: Màu xanh ngọc lục bảo tươi sáng, bắt mắt.
• Hương vị: Đặc trưng bởi vị umami (vị ngọt thanh, đậm đà giống như vị ngọt của nước hầm xương hoặc rong biển), kèm theo một chút vị chát nhẹ ở hậu vị và mùi thơm của cỏ non.
• Hàm lượng Caffeine: Khá cao. Một ly Matcha có thể cung cấp lượng caffeine gần bằng một tách cà phê nhưng lại giải phóng từ từ, không gây ép tim hay bồn chồn nhờ sự cân bằng của L-theanine.

Để hiểu rõ hơn về L-theanine trong Matcha, bạn có thể tham khảo bài viết [“Tỉnh táo thư thái”: Giải mã L-Theanine trong Matcha & Mối liên hệ với Thiền Tông]

• Cách dùng phổ biến: Uống nguyên bản theo phong cách trà đạo, pha Latte (với sữa tươi hoặc sữa hạt), làm kem, làm bánh ngọt.

Đặc tính của Hojicha:

• Màu sắc: Màu nâu đỏ rực rỡ, màu hổ phách đẹp mắt giống như màu của nước mạch nha.
• Hương vị: Sở hữu mùi thơm lừng của các loại hạt rang, mùi caramel cháy nhẹ, thoang thoảng hương đất và khói. Vị ngọt dịu tự nhiên.
• Độ chát: Rất ít chát, gần như không có vị đắng nhờ tannin đã bị triệt tiêu trong lúc rang.
• Hàm lượng Caffeine: Rất thấp, phù hợp để uống vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày.
• Độ thân thiện: Là thức uống cực kỳ dễ uống, nhẹ bụng, phù hợp cho mọi lứa tuổi, đặc biệt là với những người mới bắt đầu làm quen với thế giới trà xanh.

Sự khác biệt trong quy trình sản xuất của Hojicha & Matcha

Khi đặt lên bàn cân so sánh Hojicha và Matcha, quy trình sản xuất chính là yếu tố cốt lõi tạo ra sự khác biệt về cả hình thức lẫn hương vị của hai loại đồ uống này.

Đối với Matcha: Quy trình sản xuất vô cùng khắt khe, tốn nhiều công sức và thời gian. Đây chính là lý do vì sao bột Matcha chất lượng cao thường có giá thành không hề rẻ. 

• Che bóng 20–30 ngày: Trước khi thu hoạch, các cây trà được che phủ bằng lưới đen để tránh ánh nắng mặt trời trực tiếp. Quá trình này ép cây trà phải sản sinh ra nhiều chất diệp lục (chlorophyll – sắc tố tạo màu xanh cho lá) và L-theanine (một loại axit amin tự nhiên giúp thư giãn tinh thần, giảm căng thẳng).
• Hấp và sấy: Ngay sau khi hái, lá trà non được hấp bằng hơi nước để ngăn chặn quá trình oxy hóa, giúp giữ lại màu xanh tươi và dưỡng chất. Sau đó, chúng được sấy khô bằng luồng không khí lạnh.
• Loại bỏ gân lá: Các phần cuống và gân lá cứng được tách bỏ hoàn toàn, chỉ giữ lại phần thịt lá mềm mại (lúc này được gọi là Tencha).
• Nghiền đá thành bột siêu mịn: Cuối cùng, Tencha được nghiền chậm rãi bằng các cối đá cối xay truyền thống để tạo ra lớp bột Matcha mịn màng. Việc nghiền chậm giúp trà không bị nóng lên, bảo toàn trọn vẹn hương vị và dưỡng chất.

Để hiểu rõ hơn về quy trình sản xuất của Matcha, bạn có thể tham khảo bài viết [Quy trình chế biến Matcha: Tại sao không phải bột trà xanh nào cũng là Matcha?]

Đối với Hojicha: Điểm khác biệt lớn nhất chính là quá trình xử lý nhiệt. Quá trình rang nhiệt phân chính là “linh hồn” khi phân biệt các loại đồ uống trong nhóm Hojicha & Matcha.

• Nguyên liệu: Khác với Matcha dùng lá non che bóng, Hojicha thường sử dụng Bancha (lá trà thu hoạch muộn, to và dày hơn) hoặc Sencha (trà xanh phổ biến thu hoạch ở các vụ đầu). Đôi khi, người ta còn dùng cả phần cuống lá (Kukicha).
• Quá trình rang ở nhiệt độ cao: Lá trà được rang trong các lồng xoay ở nhiệt độ từ 150°C đến 200°C.
• Giảm lượng caffeine: Quá trình rang ở nhiệt độ cao này làm thăng hoa và bay hơi một lượng lớn caffeine cũng như tannin (hợp chất gây ra vị đắng chát trong trà).
• Đa dạng hình thức: Hojicha có thể được bán dưới dạng lá trà khô nguyên bản để hãm lấy nước uống, hoặc cũng có thể được nghiền thành bột mịn để pha chế tương tự như bột Matcha.

Sự thật về Hojicha: Đây có đơn thuần chỉ là “Matcha đem đi rang”?

Điểm giống nhau duy nhất: Cả hai đều có xuất phát điểm là cây trà xanh được trồng tại Nhật Bản.

Điểm khác biệt hoàn toàn:

• Chế biến: Matcha không được rang, chỉ được hấp chín và nghiền nhỏ. Hojicha bắt buộc phải trải qua quá trình sao rang ở nhiệt độ cao.
• Hương vị: Matcha mang vị xanh tươi, umami và hơi chát. Hojicha mang vị khói, hạt rang caramel và không chát.
• Hàm lượng Caffeine: Matcha chứa lượng caffeine cao giúp tỉnh táo mạnh mẽ. Hojicha có lượng caffeine cực thấp, thích hợp để thư giãn.
• Mục đích sử dụng: Matcha thường dùng để kích thích năng lượng vào buổi sáng hoặc đầu giờ chiều. Hojicha là thức uống xoa dịu, làm ấm cơ thể, có thể dùng sau bữa tối hoặc trước khi đi ngủ.

Có một sự nhầm lẫn phổ biến rằng “Hojicha là bột Matcha mang đi rang lên”. Đây là thông tin sai lệch. Hojicha không phải là matcha rang. Hojicha được rang từ lá trà xanh nguyên bản, sau đó mới có thể được mang đi nghiền thành bột (nếu làm Hojicha dạng bột).

Bảng so sánh tổng quan Hojicha & Matcha

Như bạn có thể thấy từ bảng so sánh trên, điểm làm nên sức hút mãnh liệt của Hojicha chính là nghệ thuật sao rang nhiệt độ cao, mang đến hương vị mộc mạc, ấm áp không thể chối từ.

Nhưng thế giới trà rang Nhật Bản không chỉ dừng lại ở đó! Bạn có biết rằng nghệ nhân trà Nhật còn có một sự sáng tạo đỉnh cao khác khi kết hợp khéo léo lá trà cùng những hạt gạo lứt rang thơm lừng?

Để mở rộng trải nghiệm vị giác và hiểu rõ hơn về nét văn hóa độc đáo này, [khám phá ngay Hojicha & Genmaicha: Sự sáng tạo độc đáo trong từng hạt gạo tại đây]. Đừng bỏ lỡ bài viết này nếu bạn đã trót say mê những nốt hương ấm áp, thư giãn của giới trà đạo!

Kiến thức đúng – cập nhật nhanh – ứng dụng ngay. Đó là cách những người trong ngành đang phát triển cùng ILOTA ACADEMY mỗi ngày. Cập nhập thông tin chỉ với 2 phút mỗi ngày! Tham gia ngay [ILOTA ACADEMY] để nhận thông tin kiến thức chuyên sâu về Trà & Cà phê.

Hojicha và Matcha loại nào tốt hơn?

Một trong những từ khóa được tìm kiếm nhiều nhất là: Hojicha và Matcha loại nào tốt hơn? Ở góc độ khoa học và dinh dưỡng, không có một câu trả lời nào khẳng định loại trà này vượt trội hoàn toàn so với loại trà kia. Việc xác định xem loại nào tốt hơn phụ thuộc 100% vào nhu cầu thể trạng và mục đích sử dụng của riêng bạn.

Thế giới Hojicha & Matcha mang đến những lợi ích khác biệt:

Khi nào bạn nên chọn Matcha?

Nếu bạn đang cần một cú hích năng lượng bứt phá để khởi đầu ngày mới làm việc hiệu quả, hoặc đơn giản là một người đam mê hương vị umami đậm đà nguyên bản, thì Matcha chính là sự lựa chọn không thể thay thế.

Không chỉ mang lại sự tỉnh táo cao độ mà không gây mệt mỏi về sau, dòng trà xanh vương giả này còn được giới khoa học đánh giá là một “siêu thực phẩm”. Hàm lượng chất chống oxy hóa khổng lồ được bảo toàn nguyên vẹn trong từng lớp bột mịn mang đến sự chăm sóc toàn diện cho cả trí não, sắc vóc lẫn thể chất.

Dưới đây là 8 lợi ích vượt trội giúp Matcha luôn giữ vững vị trí “ngôi vương” trong lòng người yêu trà:

Khi nào bạn nên chọn Hojicha?

Nếu bạn đang tìm kiếm một thức uống ấm áp để nhâm nhi vào buổi tối, hoặc cơ thể bạn vốn nhạy cảm với tình trạng say trà, ép tim do caffeine, thì Hojicha chính là “vị cứu tinh” hoàn hảo. Sự êm dịu của dòng trà rang Nhật Bản này không chỉ nằm ở hương hạt rang nịnh miệng mà còn đến từ những giá trị bảo vệ sức khỏe toàn diện từ bên trong.

Dưới đây là 5 lợi ích cốt lõi giải thích vì sao Hojicha ngày càng được ưu ái và xứng đáng trở thành thức uống hàng ngày của bạn:

Gợi ý chọn đồ uống nhanh theo từng nhóm người

• Người làm việc trí óc cường độ cao: Nên chọn Matcha.
• Người hay mắc chứng mất ngủ, rối loạn lo âu: Nên chọn Hojicha.
• Người mới bắt đầu tìm hiểu về trà Nhật: Nên bắt đầu với Hojicha.
• Người yêu thích đồ uống pha với sữa (Latte): Cả Hojicha & Matcha đều vô cùng xuất sắc khi pha cùng sữa tươi hoặc sữa yến mạch.

Điều gì giúp Hojicha có khả năng “soán ngôi” Matcha?

Theo nhiều trang tạp chí đồ uống uy tín quốc tế, Hojicha không chỉ là một trào lưu nhất thời. Vậy điều gì đã đẩy sản phẩm này lên bàn cân so sánh trong xu hướng Hojicha & Matcha?

1. Nhu cầu Matcha tăng mạnh toàn cầu gây áp lực cung ứng: Matcha đang bùng nổ, nhưng vùng trồng trà che bóng tại Nhật Bản lại có giới hạn. Biến đổi khí hậu và nhu cầu tăng vọt khiến giá bột Matcha chất lượng cao ngày càng đắt đỏ. Các quán cà phê buộc phải tìm kiếm một dòng sản phẩm mới lạ, ổn định và chi phí “dễ thở” hơn. Trong bối cảnh đó, Hojicha và Matcha bắt đầu được đặt lên bàn cân nhiều hơn, và Hojicha phần nào giải được bài toán nguồn cung.
2. Hojicha dễ tiếp cận vị giác: Không phải ai cũng quen với vị “cỏ non” hay umami hơi tanh nhẹ của Matcha. Ngược lại, hương ngọt ấm và mùi hạt rang của Hojicha có nhiều điểm tương đồng với cà phê và chocolate, rất quen thuộc với khẩu vị toàn cầu. Khi so sánh Hojicha và Matcha, yếu tố “dễ uống ngay lần đầu” chính là lợi thế lớn của Hojicha.
3. Xu hướng đồ uống ít caffeine: Lối sống hiện đại đang dịch chuyển theo hướng giảm lượng caffeine để bảo vệ giấc ngủ và sức khỏe tinh thần. Đây là nơi Hojicha và Matcha thể hiện sự khác biệt rõ rệt: Hojicha có hàm lượng caffeine thấp, phù hợp cho người nhạy cảm với chất kích thích và người uống buổi tối.
4. Hojicha Latte lan rộng ở quán cà phê: Khi kết hợp với sữa, Hojicha tạo ra kết cấu đồ uống sánh mịn và làm nổi bật vị caramel tự nhiên mà không cần quá nhiều đường. Sự bùng nổ của Hojicha Latte đang khiến cuộc so kè Hojicha và Matcha trên menu quán cà phê ngày càng thú vị, đặc biệt trong phân khúc đồ uống hiện đại.

Hojicha có thể trở thành Matcha tiếp theo không?

Dưới đây là tổng hợp những câu hỏi phổ biến nhất mà người tiêu dùng thường thắc mắc về Hojicha và Matcha:

Hojicha có caffeine không? 

Có, nhưng hàm lượng rất thấp. Quá trình rang nhiệt độ cao đã làm bay hơi phần lớn caffeine, nên uống Hojicha không gây mất ngủ. Đây cũng là một trong những điểm khác biệt rõ khi so sánh Hojicha và Matcha.

Hojicha có phải matcha rang không? 

Không. Hojicha là lá trà xanh rang. Việc gọi Hojicha là “Matcha rang” là hoàn toàn sai về mặt quy trình sản xuất và nguyên liệu. Khi tìm hiểu Hojicha và Matcha, bạn sẽ thấy hai dòng trà này có nền tảng chế biến hoàn toàn khác nhau.

Matcha có đắng hơn hojicha không? 

Đúng vậy. Matcha có vị umami xen lẫn chút đắng/chát nhẹ đặc trưng của lá non. Hojicha được rang kỹ nên vị đắng chát đã bị phá hủy, mang lại vị ngọt dịu nịnh miệng. Đây là yếu tố cảm quan quan trọng khi đặt lên bàn cân Hojicha và Matcha.

Có thể dùng Hojicha thay Matcha trong nấu ăn không? 

Hoàn toàn có thể. Bột Hojicha dùng làm bánh (như tiramisu, bánh quy) hay làm kem sẽ mang lại màu nâu nhạt và hương vị thơm lùi của hạt rang rất xuất sắc, tạo trải nghiệm khác biệt rõ rệt so với bột trà xanh. Tuy nhiên, khi ứng dụng Hojicha và Matcha trong ẩm thực, kết quả hương vị sẽ không giống nhau.

Hojicha latte là gì? 

Là thức uống pha chế bằng cách hòa tan bột Hojicha nguyên chất với nước nóng, sau đó thêm sữa tươi (hoặc các loại sữa hạt) và một chút chất tạo ngọt tự nhiên. Trong xu hướng đồ uống hiện đại, Hojicha và Matcha latte thường được đặt cạnh nhau trên menu.

Trẻ em uống Hojicha được không? 

Được. Vì hàm lượng caffeine vô cùng thấp và tính chất êm dịu, không gây cồn cào dạ dày, Hojicha là một trong số ít những loại trà mà trẻ em (từ độ tuổi phù hợp) và người cao tuổi có thể sử dụng một cách an toàn. Đây cũng là lý do nhiều gia đình khi cân nhắc giữa Hojicha và Matcha thường ưu tiên Hojicha cho người nhạy cảm với caffeine.

Kết luận

Sự vươn lên mạnh mẽ của Hojicha & Matcha đang định hình lại thói quen thưởng trà hiện đại. Tóm lại, mỗi loại đều mang một vẻ đẹp riêng: Hojicha mộc mạc xoa dịu tâm hồn, còn Matcha bừng tỉnh năng lượng với hương vị umami nguyên bản. Sẽ không có đáp án tuyệt đối cho việc Hojicha và Matcha loại nào tốt hơn, bởi sự lựa chọn hoàn toàn nằm ở sự lắng nghe nhu cầu cơ thể của chính bạn.

Dù bạn chọn loại đồ uống nào, thế giới trà đặc sản luôn là một hành trình khắt khe về thổ nhưỡng và nghệ thuật chế biến. Riêng với dòng Mạt trà, để tìm được những mẻ bột tinh khiết, xanh mướt, không đắng gắt hay pha trộn hương liệu trên thị trường đại trà là điều vô cùng khó khăn. Những vụ mùa thu hoạch đợt đầu cực phẩm từ các đồn điền Nhật Bản luôn có sản lượng nhỏ giọt và thường xuyên “cháy hàng” ngay khi vừa ra mắt.

Hãy [Khám phá ngay bộ sưu tập Matcha đặc sản cao cấp tuyển chọn từ ILOTA tại đây] trước khi những hộp trà giới hạn của vụ mùa này tiếp tục rơi vào tay những tín đồ sành sỏi khác!

ILOTA  – Xưởng sản xuất Cà phê & Trà

1. Tham gia ILOTA ACADEMY để cập nhật kiến thức chuyên sâu về Trà & Cà phê tại đây: 👉 [ILOTA ACADEMY]
2. Tư vấn & Đặt hàng:

👉 Mua sỉ, kênh quán, OEM: 0989 099 033 (Anh Thắng)

👉 Mua lẻ: 0988 345 175 (Thái Sơn)

Facebook: ILOTA Coffee and Tea

Địa chỉ: Biệt thự 3, ngõ 2A Chế Lan Viên, phường Đông Ngạc, Hà Nội.